როგორ შევარჩიოთ ვენტილირებადი ფასადის სისტემა საქართველოში შენობისთვის

ვენტილირებადი ფასადის არჩევა ფილის არჩევა არ არის. მოპირკეთება, ქვესისტემა, თბოიზოლაცია და ხანძარსაწინააღმდეგო სტრატეგია ერთიან კონსტრუქციად უნდა მუშაობდეს, და თითოეული გადაწყვეტილება მომდევნოს არჩევანს ავიწროებს. ეს გვერდი აჩვენებს, რა თანმიმდევრობით ვიღებთ ამ გადაწყვეტილებებს საქართველოში შენობისთვის, და გთავაზობთ მატრიცას, რომლითაც პროექტირების დაწყებამდე შეგიძლიათ ვარიანტების მოკლე სია შეადგინოთ.

გადაწყვეტილებები ამ თანმიმდევრობით მიიღეთ

1. შენობის კლასი და სიმაღლე. ისინი განსაზღვრავს, რომელი ხანძარსაწინააღმდეგო წესები მოქმედებს და დგას თუ არა კედლის კონსტრუქციის გამოცდის საკითხი (იხ. ქვემოთ).
2. კედლის ფუძე. რკინაბეტონი, სავსე აგური, აირბეტონი ან ღრუ ბლოკი განსაზღვრავს ანკერის ტიპს და ზოგჯერ ქვესისტემის მთელ სქემასაც.
3. მოპირკეთება. გარეგნობა, წონა, ცეცხლთან ქცევა და ექსპლუატაცია.
4. ქვესისტემის სქემა და შენადნობი. ის გამომდინარეობს მოპირკეთების წონიდან, ფორმატიდან და კედლის ფუძიდან.
5. თბოიზოლაცია და ჰაეროვანი ღრეჩო. სისქე გამომდინარეობს თბური გაანგარიშებიდან და განსაზღვრავს კრონშტეინის გამოშვებას.
6. ბიუჯეტის შემოწმება მოკლე სიის მიხედვით, როცა პირველი ხუთი პუნქტი უკვე დაფიქსირებულია.

რენდერიდან დაწყება და ხანძარსაწინააღმდეგო საკითხებისა და კედლის ფუძის გვიანისთვის გადადება გადაპროექტების ყველაზე გავრცელებული მიზეზია.

მოპირკეთების შედარების მატრიცა

წონები ტიპიური დიაპაზონებია; ზუსტი მნიშვნელობა დამოკიდებულია სისქეზე და მწარმოებელზე.

მოპირკეთება	წონა, კგ/მ²	რეაქცია ცეცხლზე	რას უნდა მიექცეს ყურადღება საქართველოში
კერამოგრანიტი	28–40	არაწვადი	ხილული კლიამერები უფრო მარტივია, დაფარული ანკერები უფრო სუფთად გამოიყურება; სეისმურ ზონებში ფილა დაცული უნდა იყოს ჩამოვარდნისგან სამაგრის მარცხის შემთხვევაში
კლინკერის ფილა	20–35	არაწვადი	მექანიკური მიმაგრება მიმმართველებზე; სველი პროცესების გარეშე
ბუნებრივი ქვა	50–90	არაწვადი	გამაგრებული ქვესისტემა, ანკერების ფილა-ფილა კონტროლი; ბიჯს ქარი კი არა, წონა განსაზღვრავს
ლითონის კასეტები (ალუმინი ან ფოლადი)	8–15	ლითონი არაწვადია	თხელი კასეტები ქარზე სისალის შემოწმებას საჭიროებს (იხ. კონსტრუქციული გაანგარიშება)
მაღალი წნევის ლამინატი (HPL)	10–15	ორგანული შემკვრელი; სერიები განსხვავდება	№41 დადგენილებას HPL მოპირკეთებისთვის ცალკე მუხლი აქვს; შეამოწმეთ თქვენი სიმაღლის გამოცდის მონაცემები
ალუმინის კომპოზიტი (ACP)	5–8	დამოკიდებულია გულარზე	ლითონის კომპოზიტურ მასალას აწესრიგებს მე-14 თავის ცალკე მუხლი; მხოლოდ დოკუმენტირებული ხანძარსაწინააღმდეგო გამოცდების მქონე სერიები

მსუბუქი მოპირკეთება (კასეტები, HPL, კომპოზიტი) ქვესისტემაზე ზოგავს: კრონშტეინები უფრო დიდი ბიჯით დგება და კედელზე დატვირთვა უფრო მცირეა. მძიმე მოპირკეთება (ქვა, სქელი კერამოგრანიტი) პროექტს ჯვარედინი ქვესისტემისა და უფრო მჭიდრო კრონშტეინების ბიჯისკენ სწევს.

ხანძარმედეგობის კლასი და სიმაღლე

შენობა-ნაგებობის უსაფრთხოების წესები (საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილება, ქვემოთ „№41 დადგენილება“) საერთაშორისო სამშენებლო კოდექსს (IBC) ეფუძნება და III, IV და V კლასის შენობებზე ვრცელდება. მოპირკეთების არჩევისთვის მნიშვნელოვანი მუხლებია:

• მუხლი 1403.5: 12 მ-ზე მაღალი შენობებისთვის, თუ კედლის კონსტრუქციაში წვადი წყალგაუმტარი ბარიერია, საჭიროა NFPA 285-ის წარმატებული გამოცდა.
• მუხლი 1407: ლითონის კომპოზიტური მასალები — ალის გავრცელებისა (75) და კვამლწარმოქმნის (450) ლიმიტებით ASTM E84 ან UL 723 მიხედვით, თერმული ბარიერი და სრულმასშტაბიანი გამოცდა.
• მუხლები 1408 და 1409: გარე თბოიზოლაციის დამყოფი სისტემები და მაღალი წნევის ლამინატი (HPL: ASTM E84 — ალის გავრცელება 75-მდე, კვამლი 450-მდე).

დადგენილება ცეცხლთან ქცევის ევროპულ კლასებს მთავარ გზად არ იყენებს. მუხლი 102.3 დასაშვებად ცნობს სხვა სტანდარტებს, რომლებიც მითითებულთა შესაბამისია, ამიტომ ევროპული კლასიფიკაციის მქონე პროდუქტი ავტომატურად არ უარიყოფა, მაგრამ დამპროექტებელმა შესაბამისობა უნდა დაამტკიცოს. დეტალები იხილეთ №41 დადგენილების ჩვენს მიმოხილვაში და ხანძარსაწინააღმდეგო სტრატეგიის გვერდზე.

სიტუაცია	რას ნიშნავს ეს არჩევანისთვის
12 მ-მდე, არაწვადი მოპირკეთება და თბოიზოლაცია	ყველაზე ფართო არჩევანი; მუხლი 1403.5 კონსტრუქციის გამოცდას არ მოითხოვს
12 მ-ზე მაღლა, მინერალური ბამბა და არაწვადი მოპირკეთება, წვადი მემბრანის გარეშე	კვლავ მარტივია; დაადასტურეთ კონსტრუქციის ყველა ფენა დოკუმენტურად
12 მ-ზე მაღლა წვადი ბარიერით, HPL ან კომპოზიტით	გადამწყვეტი ხდება NFPA 285 ან კონსტრუქციის ეკვივალენტური დასაბუთება; გადაწყვიტეთ შეკვეთამდე

ქვესისტემა: სქემა და მასალა

შენობების უმეტესობას სამი სქემა ფარავს:

• ვერტიკალური მიმმართველები კრონშტეინებზე: ყველაზე გავრცელებული, კასეტებისა და ვერტიკალური ნაკერის მქონე პანელებისთვის.
• ჯვარედინი (ჰორიზონტალური და ვერტიკალური) მიმმართველები: მძიმე კერამოგრანიტისა და ქვისთვის; ორმაგი ბადე კედლის უსწორმასწოროობას ითვისებს და დატვირთვას ანაწილებს.
• იატაკიდან იატაკამდე სქემა: კრონშტეინები კედელზე კი არა, გადახურვებზე მაგრდება. გამოდგება, როცა კედელი აირბეტონის ან ღრუ ბლოკისაა და ანკერს ცუდად იკავებს.

მასალა	ტიპიური გამოყენება	რას მიექცეს ყურადღება
პოლიმერული დაფარვის მქონე თუთიამოყვანილი ფოლადი (თუთიის დაფარვა 275 გ/მ²-დან)	საცხოვრებელი და კომერციული შენობები ზღვისგან მოშორებით	ჭრილი კიდეები და გაბურღული ხვრელები; დაფარვის კლასი გარემოს მიხედვით
ალუმინის შენადნობი	მაღალი შენობები, სეისმური ზონები, ზღვისპირა უბნები	ფოლადზე ნაკლები სიხისტე, ამიტომ უფრო დიდი თერმული გადაადგილება; ფოლადისგან იზოლაცია
უჟანგავი ფოლადი A2/A4	ლანდმარკ შენობები, აგრესიული გარემო	წონა; ნაკლები, მაგრამ უფრო ძლიერი კრონშტეინები

ერთ სისტემაში სხვადასხვა ლითონის შერევა მხოლოდ საიზოლაციო საფენებითაა შესაძლებელი: ალუმინის უშუალო კონტაქტი ფოლადთან გალვანურ კოროზიას იწვევს. კრონშტეინებისა და შენადნობების შესახებ მეტი იხილეთ საპროექტო გზამკვლევში.

თბოიზოლაცია და ღრეჩო

ჩვეულებრივი არჩევანია არაწვადი მარკის მინერალური ბამბა, როგორც წესი, 45 კგ/მ³-დან, ქარ- და წყალგაუმტარი ბარიერით ან მოპირკეთებით. ვენტილირებადი ღრეჩო, ჩვეულებრივ, 40-დან 60 მმ-მდეა სუფთა სივრცეში. საქართველოში ღრეჩოს განმსაზღვრელი ეროვნული სტანდარტი არ არსებობს, ამიტომ ვხელმძღვანელობთ სისტემის ევროპული ტექნიკური შეფასებითა (ETA) და მწარმოებლის წესებით; იხ. ჰაეროვანი ღრეჩოს გზამკვლევი. კრონშტეინის გამოშვება თბოიზოლაციის სისქეს მიჰყვება და, როგორც წესი, 90–230 მმ-ის დიაპაზონშია.

კედლის ფუძე და ანკერები

სისტემის არჩევამდე კედელი გამოიკვლიეთ. ერთი ანკერის ამოგლეჯისადმი წინააღმდეგობა ბეტონში, სავსე აგურსა და ღრუ ბლოკში რამდენჯერმე განსხვავდება. სუსტ ფუძეებზე ანკერებს ადგილზე ამოწმებენ და არც ერთი პასუხისმგებელი ინჟინერი გაანგარიშებას გამოცდის ოქმის გარეშე არ ხელს აწერს. კედლის 100–150 მმ უსწორმასწოროობას კრონშტეინის რეგულირება ითვისებს, ამიტომ კედლის გასწორება ბათქაშით ზედმეტი ხარჯია.

ბიუჯეტი: სად მიდის თანხა

მოპირკეთება ყველაზე დიდი ერთეული მუხლია და ფასადის ბიუჯეტის დიდ წილს იკავებს, მაგრამ საერთო ღირებულებაზე ქვესისტემა, თბოიზოლაცია, კვანძები და თვით პროექტიც მოქმედებს. იაფი და ძვირი სისტემა ქუჩიდან ერთნაირად შეიძლება გამოიყურებოდეს; სხვაობა პროფილის კვეთებში, შენადნობის მარკაში, დაფარვის სისქეში, გაანგარიშებისა და პროდუქტის დოკუმენტების არსებობაშია. იხ. რა განსაზღვრავს ფასადის ღირებულებას.

შერჩევის გავრცელებული შეცდომები

• მოპირკეთება არქიტექტორმა დაამტკიცა, ხანძარსაწინააღმდეგო დასაბუთება კი შეკვეთის შემდეგ მოითხოვეს.
• მოპირკეთება გაანგარიშების შემდეგ შეიცვალა (უფრო დიდი ან სქელი ფილა) გადაანგარიშების გარეშე.
• კომპონენტები რამდენიმე მომწოდებლისგან, კონსტრუქციის ერთ სისტემად გაანგარიშების გარეშე.
• ანკერები კატალოგიდან აირჩიეს და არა რეალური კედლის მიხედვით.
• ერთ ფასადზე სხვადასხვა მოპირკეთება შეერთებებისა და ფენების სისქეთა სხვაობის დახაზვის გარეშე.

გამოგვიგზავნეთ ფასადების ხედები, მისამართი და კედლის მასალა საკონტაქტო გვერდის მეშვეობით და თითოეული ვარიანტის დასაბუთებით მოკლე სიას დაგიბრუნებთ.

გაანგარიშების მოთხოვნა →